تبلیغات
پایگاه تخصصی زمین شناسی و جغرافیا - تکامل ژئوهیدرولوژی
1389/12/27

تکامل ژئوهیدرولوژی

   نوشته شده توسط: تلگرام MzR_F    نوع مطلب :جغرافیای آب ها ،

عقیده های قدیمی درباره منشاء آبهای زیرزمینی متعدد و فوق العاده متنوع اند. با این همه جای بسی تعجب است که مشاهده می گردد تئوریهای جدید به بعضی از فرضیات متقدمین (پیشینیان) نزدیک می گردد. بنابراین می توانیم منصفانه برای بیان یک عقیده، اسامی مشاهیر هیدرولوژئولوژی قدیمی را با هیدروژئولوگ های عهد حاضر یک جا ذکر نمائیم.

در واقع دو فرضیه اصلی هنوز در زمان ما ارزش خود را حفظ نموده اند که به بیان آنها می پردازیم:
اولین فرضیه توسط ویترو (Vitruve) بیان گردیده است و بعدها توسط دانشمندان دیگر بسط داده شد. برطبق این فرضیه وجود آبهای زیر زمینی مربوط به نفوذ آبهای رودخانه ای در زمین تا رسیدن به یک لایه غیر قابل نفوذ می باشد که برروی آن آب موجود در سفره جاری می شود یا در آن نفوذ می نماید. بنابراین وجود آبهای زیر زمینی در ارتباط با چرخه کلاسیک آب می باشد.
فرضیه دوم در سال 1877 توسط فلگر (Volger) به کمک محاسبات دقیق چنین ارائه گردید که آب زیرزمینی ممکن است از تراکم داخلی ناشی از سردشدن هوایی که قبلاً از بخار آب اشباع شده بود، حاصل شود. فلگر که این نظریه را به پیروی از نظریات ارسطو در این مورد دنبال میکرد تنها یک اشتباه مرتکب گردید. امروزه مشاهدات متعدد صحت نظریات او راتائید می نمایند.

هیدرولوژئولوژی و ژئوهیدرولوژی جدید
توسعه در این علوم در قرن گذشته در سه رشته کم و بیش مجزا انجام شده است:
1) تکمیل رابطه زمین شناسی با پیدایش آبهای زیرزمینی
2) بسط معادلات ریاضی برای بیان حرکت آب از سنگ ها و مواد رسوبی دانه دانه.
3) مطالعه شیمی آبهای زیرزمینی و یا علم (هیدروژئوشیمی).

آبهای زیرسطحی به 6 علت ازآبهای سطحی برترند:
1- آبهای زیرسطحی عاری از اورگانیسم های پتوژنیک بوده و برای مصارف شهری و صنعتی هیچ احتیاجی به تصفیه ندارند.
2- آب های زیرسطحی دمای تقریباً ثابت داشته و بدین علت در مصارف تبرید از مزیت بزرگی برخوردار می باشد.
3- این آب غالباً بی رنگ بوده و عاری از تیرگی است.
4- ترکیب شیمیایی این نوع آب تقریباً ثابت است.
5- انبارش آبهای زیرسطحی عموماً بیش از آبهای سطحی می باشد، بنابراین ذخایر آب زیرزمینی خیلی کمتر از آبهای سطحی تحت تأثیر خشکی های کوتاه مدت قرار می گیرند.
6- آلودگی رادیواکتیو و بیولوژیک آبهای زیرزمینی بسیار نادر است.
آب زیرزمینی، که از طریق تغذیه طبیعی زمین در طی سالیان درازی ذخیره شده است، در بسیاری از مناطق که دارای آب سطحی مطمئن نمی باشند، وجود دارد. در بعضی نقاط، توسعه آب زیرزمینی به طور عموم با سه ایراد مواجه می شود:
1- مهم ترین ایراد آن است که در بسیاری از مناطق سنگ های زیرزمینی دارای تخلخل کافی و یا نفوذپذیری کافی برای تسلیم مقادیر زیادی آب به چاه ها نمی باشند.
2- آب زیرزمینی در بعضی مناطق غالباً (نه همواره) دارای مواد جامد معلق بیشتری از آبهای سطحی در همان منطقه می باشد.
3- مخارج ایجاد یک چاه عموماً بیشتر از مخارج احداث آبراهه های کوچک است. این امر خصوصاً در مناطقی با بارندگی متوسط یا زیاد، صحت خواهد داشت.


پایگاه ملی داده های علوم زمین