جغرافیای مسکن

 واژه مسکن یا بوم از لحاظ یک جغرافیدان، برخلاف آن چه یک شهر شناس از آن استفاده می کند، مترادف با "خانه" نیست. از سویی جغرافیدانان آن را به معنای "قلمرو زیست" و یا ربع مسکونی نیز به کار نمی گیرند. مسکن یا بوم در واقع سهمی از فضای قابل سکونت است که به واسطه خانه ها و ملحقات آنها اشغال شده است. بنابراین مطالعه بوم، در حکم بررسی چکونگی آرایش فضای مسکونی است.

ادامه مطلب

تعریف و مفهوم منطقه‌بندی

 

ادامه مطلب

مشخصات منطقه‌بندی و تهیه نقشه

 منطقه‌بندی، دارای سه ویژگی مهم است:
1- منطقه‌بندی تراکمی
2- منطقه‌بندی ارتفاعی
3- منطقه‌بندی کاربری.

ادامه مطلب

منطقه‌بندی و قیمت زمین

 زمانی که شهر توسعه می‌یابد هنگام استفاده از زمینهای شهری منطقی است که زمین برای مصارف ویژه‌ای در نظر گرفته شود تا از بهره‌برداریهای غیر منطقی از زمینهای شهری جلوگیری گردد. یعنی به سبب محدود بودن زمین شهری، از طریق منطقه‌بندی از اتلاف زمین شهری جلوگیری می‌گردد و فعالیتهای و خدمات شهری در جای ویژه‌ای قرار می‌گیرد و یک نظم اکولوژیک بر محیط زیست شهری مسلط می‌شود...

ادامه مطلب

اهداف کلی اجرای طرح جامع شهری

 1. تعیین سامانمند توسعه فیزیکی شهر.
2. تخصیص زمین به گزینه‌های مختلف با حداکثر استفاده بالقوه از آن.
3. فراهم کردن تسهیلات لازم برای ارضای نیازهای مختلف جامعه شهری.
4. توسعه اقتصادی در تأمین فرصتهای اشتغال برای همه بخشهای نیروی انسانی.
5. تأمین خدمات عمومی برای شهروندان، مانند امکانات حمل و نقل، آموزش و پرورش و غیره.
6. تعیین محدوده محیطهای محله‌ای- واحد همسایگی.

ادامه مطلب

کاربری زمین

 تعریف و مفهوم: زمین، اساس منابع طبیعی محسوب می‌شود و در طول تاریخ، انسان بیشتر مواد مورد نیاز برای تغذیه، سوخت، لباس و مسکن خود را از زمین تأمین کرده است. زمین به عنوان بوم انسان و فضای زندگی او، پایگاه زندگی و مرگ او به شمار می‌آید. زمین، همواره به صورت یک اکو سیستم، یعنی مجموعه‌ای از موجودات زنده و محیط طبیعی آنها عمل می‌کند. از این‌رو کارآیی هر اکوسیستم، به نوع و کیفیت کاربری زمین وابسته است.

ادامه مطلب

مورفولوژی شهری

 به طور سنتی، مورفولوژی شهری، مطالعه نظام یافته (سیستماتیک) از فرم، شکل و طرح حوزه‌های شهری است که در بعضی موارد به این تعریف، رشد و کارکرد شهر نیز افزوده می‌شود. بین سالهای 1940-1950، جغرافیدانان انگلیس بر مورفولوژی شهری که در علم جغرافیا از آن به عنوان «برخورد مورفولوژیک در جغرافیای شهری» نام می‌برند تأکید بسیار می‌کردند. در سال 1955، اسمایلز- جغرافیدان انگلیسی- طبقه‌بندی چشم‌اندازهای شهری را مطرح می‌سازد.

ادامه مطلب

مورفولوژی شهری، شرایط اجتماعی و گروههای فشار

 در ساخت مورفولوژیک شهرها تفکرات اجتماعی، سیاسی، اقتصادی، دینی و نظامی از عوامل مهمی است که تاکنون در جغرافیای شهری به آن توجه نشده است. در حالی که هر کدام از این عوامل مورفولوژی ویژه‌ای را نشان می‌دهد.
آنچه در زیر بدان اشاره می‌شود نگاهی گذرا به مورفولوژی تاریخی شهرهاست با توجه به شرایط اجتماعی- اقتصادی مسلط:

ادامه مطلب

دوره های مورفولوژی شهری

 1. تکوین تاریخی
در این دوره، اوضاع جغرافیایی و زمینه‌های تاریخی، تولد شهر را سبب می‌شود. شهر بتدریح و تحت تأثیر عوامل مختلف درونی و بیرونی توسعه می‌یابد. قلب شهر یا مرکز آن دارای جاذبه‌های اداری و مذهبی است.

2. الگو یابی و شکل‌گیری
در این دوره، خیابانها و راههای ایجاد شده، اسکلت شهر به وجود می‌آورد و هسته‌های مختلف شهر و کارکرد آنها الگویابی خاصی به شهر می‌بخشد.

ادامه مطلب

تمرکززدایی و سیستمهای سکونتگاهی و فضایی

 مرکز قضایی عبارت است از توزیع جغرافیایی درآمدهای دولتی، صنایع، تجارت و جمعیت در یک یا چند مکان معین که نتیجه آن، به وجود آمدن نابرابریهای ناحیه‌ای در همه شرایط‌ زندگی خواهد بود. برای متعادل ساختن سیستمهای سکونتگاهی و جلوگیری از نا برابریهای ناحیه‌ای، می‌توان بدین شرح عمل کرد:

ادامه مطلب